Nadeelcompensatie
Planschade is schade die veroorzaakt wordt door een ruimtelijk plan. Dat kan het omgevingsplan zijn, maar ook andere ruimtelijke plannen kunnen schade veroorzaken.
Krijgt een gebied door het omgevingsplan een andere bestemming? Dan kan dat schade voor u opleveren. Bijvoorbeeld als een plan bepaalt dat er een woonbestemming komt op een stuk grasland. Dit kan schade opleveren voor de omliggende huizen.
Is dit bij u het geval? Dan kunt u aan de gemeente een vergoeding vragen voor deze nadeelcompensatie.
Hoe werkt het?
Nadeelcompensatie binnen de Omgevingswet gaat over besluiten of maatregelen:
- die rechtstreeks werkende rechten en verplichtingen voor burgers en bedrijven bevatten
- die rechtstreeks gevolgen hebben voor burgers en bedrijven door verandering van de fysieke leefomgeving
Rechtmatige schadeoorzaak
De schade moet redelijkerwijs toe te rekenen zijn aan de schadeoorzaak. De schade moet:
- het rechtstreekse gevolg zijn van het besluit of de maatregel. Bijvoorbeeld de bouw van een woning of aanleg van een weg.
- het gevolg zijn van de feitelijke uitvoering van de activiteit. Bijvoorbeeld een tijdelijke wegafsluiting.
- het gevolg zijn van de activiteit, die pas later zichtbaar wordt. Bijvoorbeeld schade door grondwateronttrekking kan zich jaren later openbaren.
Normaal maatschappelijk risico
Vooropgesteld wordt dat de overheid niet verplicht is om iedere schade die zij in de rechtmatige uitoefening van haar publieke taken veroorzaakt, in zijn geheel te vergoeden. Dat overheidsingrijpen voor sommige burgers en ondernemingen nadelige gevolgen kan hebben, is namelijk onvermijdelijk.
Tot op zekere hoogte moeten deze gevolgen dus worden geaccepteerd (normaal maatschappelijk risico). Burgers die door rechtmatig overheidsoptreden schade lijden die uitgaat boven het normaal maatschappelijk risico en in vergelijking tot anderen onevenredig zwaar worden getroffen, kunnen desgevraagd schadevergoeding ontvangen (artikel 4:126 van de Awb). De hoogte daarvan moet in zo’n geval redelijk zijn. De schadevergoeding dekt dus niet vanzelfsprekend de volledige schade.
Een deel van de schade zal altijd voor eigen rekening blijven.
Wat moet ik doen?
U vraagt schadevergoeding via het digitale formulier van de gemeente aan. Geef in uw aanvraag het volgende aan:
- waarom u vergoeding vraagt;
- door welk ruimtelijk plan de schade is ontstaan;
- een omschrijving van de schade;
- het schadebedrag;
- bij schade aan een onroerende zaak: kadastraal nummer;
- uw bankrekeningnummer;
- alle bewijsstukken meesturen.
Let op: De aanvraag moet ingediend worden binnen 5 jaar nadat de aanvrager bekend is geworden met de schade en bekend is geworden met het voor de schade verantwoordelijke bestuursorgaan. Bij indirecte schade in de vorm van waardedaling moet de aanvraag worden gedaan binnen 5 jaar na kennisgeving van de vergunning, of als geen vergunning of melding is vereist, als met de activiteit is gestart.
Na uw aanvraag krijgt u een verzoek om het drempelbedrag van €500,- te betalen.
Met dit formulier kunt u online een aanvraag nadeelcompensatie-vergoeding doen.
Hoe lang duurt het?
Procedure in het kort
Voor de procedure verwijzen wij naar de verordening nadeelcompensatie van gemeente Lopik (zie het kopje 'Openbare documenten') en de daarbij behorende toelichting. Onderstaand in het kort de procedure:
Vul het digitale aanvraagformulier nadeelcompensatie in en dien de aanvraag in en betaal het drempelbedrag van €500,-.
- Gemeente Lopik ontvangt de aanvraag en uw betaling van het drempelbedrag.
- De gemeente beoordeelt de aanvraag in hoofdlijnen en neemt contact met u op over het verdere verloop van uw aanvraag.
- De aanvraag om een tegemoetkoming van de nadeelcompensatie sturen wij, na dat u bent akkoord gegaan met de voorgedragen adviseur, naar een onafhankelijke adviseur.
- De onafhankelijk adviseur neemt contact op met de aanvrager, met de gemeente en de eventuele derde-belanghebbende (zoals de ontwikkelaar) om informatie te verzamelen over de specifieke situatie. De adviseur komt indien nodig ter plekke bij u kijken.
- De adviseur maakt een concept advies.
- Zowel de aanvrager als de derde-belanghebbende en de gemeente kunnen reageren op het concept advies.
- De adviseur stelt een definitief advies op.
- Het college van burgemeester en wethouders neemt een besluit over uw aanvraag.
De planschadeprocedure neemt meestal een halfjaar tot 1 jaar in beslag. Dit kan langer duren, bijvoorbeeld als de adviseur meer informatie nodig heeft. Bent u het niet eens met het besluit? Dan kunt u tegen het besluit een bezwaar maken.
Aanvullende informatie
Mogelijke schadeoorzaken
De schadeoorzaken zijn limitatief opgesomd in artikel 15.1 van de Omgevingswet. Dit betekent dat de wet de schadeoorzaken uitputtend regelt. Er zijn dus geen andere schadeoorzaken mogelijk dan die in de Omgevingswet staan. Staat een schadeoorzaak niet in artikel 15.1 dan is voor taken en bevoegdheden van de Omgevingswet ook de Awb-regeling niet mogelijk. Schadeoorzaken zijn bijvoorbeeld:
- een omgevingsvergunning of het weigeren daarvan
- een projectbesluit
- een regel in het omgevingsplan, waterschapsverordening, omgevingsverordening of algemene maatregel van bestuur. Deze moeten rechtstreekse rechten of verplichtingen voor burgers en bedrijven bevatten
- een maatwerkvoorschrift
- een programma dat een rechtstreekse titel is voor activiteiten, zoals een beheerplan voor een Natura 2000-gebied
Omgevingsvisies en instructieregels zijn bijvoorbeeld geen schadeoorzaken. Deze instrumenten hebben geen rechtstreekse rechten en verplichtingen voor burgers en bedrijven.
Handreiking nadeelcompensatie Omgevingswet
Voor verdere informatie kunt u de handreiking nadeelcompensatie Omgevingswet van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties raadplegen. Het document vindt u hier.